Կա մի հատուկ զգացողություն, որը պատում է քեզ Իսլանդիայում անցկացրած առաջին ժամերի ընթացքում. ճանապարհը վերածվել է խճաքարի, լեռները ձեռք են բերել այնպիսի երանգներ, որը ոչ մի լուսանկար չի կարող իսկապես փոխանցել, եւ, իրոք, հասկանում ես, որ աշխարհը, որը կարծես ծանոթ էր թվում, այստեղ անպատկերացնելիորեն այլ է: Սա վայրի բնություն չէ այն իմաստով, որ մյուս երկրներում է ընդունված հասկանալ այս բառի ներքո: Սա ինչ-որ ավելի հին ու ավելի տպավորիչ է. դեռեւս ձևավորման գործընթացում գտնվող բնապատկեր, անտարբեր ձեր ներկայության նկատմամբ եւ հենց այդ պատճառով էլ վեհաշուք է։

Իսլանդիան ներկայացում չի բեմադրում իր այցելուների համար. այն պարզապես շարունակում է իր բնականոն ընթացքը՝ ժայթքելով ու սառչելով, սառույցի վերածվելով ու հալվելով, եւ եթե ուշադիր լինեք, ձեզ տրվում է դա տեսնելու պարգեւը:

Մշակույթ Եւ Մարդիկ
Իսլանդացիները ձեւավորվել են մեկուսացման մեջ, եւ դա կրում են իրենց մեջ ինքնատիրապետման յուրատեսակ համադրությամբ, որը առանձնահատուկ է հենց իրենց: Ազգ, որ ստեղծել է հանճարեղ գրականություն, կենդանի երաժշտական բեմականացում եւ ժողովրդավարական ավանդույթներ, որոնց արմատները հազար տարուց ավելի ետ են գնում: Ալթինգը նրանց խորհրդարանն է, որը աշխարհի ամենահինն է: Այն հիմնադրվել է 930 թվականին այն ճեղքվածքի մոտ, որտեղ երկու մայցամաքային սալեր դանդաղ հեռանում են միմյանցից անհիշելի ժամանակներից ի վեր:

Սագաները Իսլանդիայում շարունակում են կենդանի ուղենիշ մնալ, ոչ թե պարզապես պատմական հետաքրքրատեսություն. դրանք 12-14-րդ դարերում գրված արձակ էպիկական ստեղծագործություններ են, որոնք պատմում են Իսլանդիայի բնակեցման, վիկինգների արշավանքների, տոհմական վեճերի եւ ազգային հերոսների մասին։ Դրանք ոչ միայն գրական գլուխգործոցներ են, այլև միջնադարյան Սկանդինավիայի պատմության կարեւորագույն սկզբնաղբյուրներ։ Տեղացիները առայսօր գիտեն, թե որ սագան է վերաբերում իրենց շրջանին, կարդում ու վիճում են դրանց շուրջ, եւ ընկալում են դրանք որպես ինքնության հետ կապ, որը ժամանակակից աշխարհում զարմանալիորեն պահպանվել է:

Թաքնված աշխարհի հանդեպ հավատը պահպանվում է բացահայտ ու առանց ամոթի: Իսլանդացիների զգալի մասն ընդունում է, որ հուլդուֆոլկը, ժողովրդական բանահյուսությունում նշվող խորհրդավոր ժողովուրդը, կարող է իրական լինել: Այստեղ որոշ Ճանապարհային նախագծեր փոփոխվել են՝ պարզապես որոշ քարերի չանհանգստացնելու համար: Սա միամտություն չէ: Սա դարերի հետք է, որ դաջվել է տեղացիների սրտում եւ բնապատկերներում:

Քաղաքներ
Ռեյկյավիկը աշխարհի ամենահյուսիսային մայրաքաղաքն է: Բավականին կոմպակտ է մեկ օրում ոտքով շրջագայելու համար, սակայն բավական հագեցած մշակույթով, ճաշատեսակներով ու երաժշտությամբ, որ կարելի է մի ամբողջ շաբաթ անցկացնել առանց կրկնությունների: Հին նավահանգիստը դարձել է ռեստորանների ու պատկերասրահների հավաքատեղի. բնակելի փողոցները ներկված են գույներով, որոնք կարծես ստեղծված են երկնքի դրամատիզմին դիմակայելու համար: Ամռանը լույսը երբեք ամբողջությամբ չի լքում քաղաքը, նույնիսկ գիշերը, ինչը Ռեյկյավիկին հաղորդում է յուրատեսակ մթնոլորտ, որը բնորոշ է այս լայնությանը եւ անչափ տպավորիչ է։

Հյուսիսում գտնվող Ակուրեյրին կզու մեծությամբ երկրորդ քաղաքն է, որտեղ ավելի հանգիստ է. ձմռանը՝ լեռնադահուկային սպորտաձեւերի սիրահարների սիրելի վայրն է, ամռանը՝ Օղակաձեւ ճանապարհը բնական կանգառ է, որտեղ ճանապարհորդները հայտնաբերում, որ հյուսիսն ունի իր ուրույն բնույթը:

Խոհանոց
Իսլանդական ուտեստները անկեղծության վարժանք են: Հիմքը գառն է. ոչխարները ամբողջ ամառ արածում են բարձրավանդակներում, կերակրվելով վայրի խոտաբույսերով այնպիսի մաքուր օդում, որը ևս արտահայտվում է համի տեսքով: Ձուկն ոչ պակաս կենտրոնական տեղ է գրավում: Արկտիկական ձողաձուկը, ձողաձուկն ու լոբստերը գալիս են այնքան սառը ջրերից, որ ապահովում են արտակարգ որակ, պատրաստվում պարզ ձեւով ու ուտվում այն վայրում, որտեղ տեղի է ունեցել որսը:

Սկիրը, ինքն Իսլանդիայից ավելի հին այդ կաթնամթերքը, ամենուր է. ուտում են այնպիսի հաճախականությամբ, որ այն ընկալվում է որպես սնունդ, ոչ թե նորաձեւություն: Իսլանդացիները այս ուտեստը ուտում են արդեն տասնմեկ դար շարունակ:

Բնությունը Եւ Տարվա Եղանակները
Իսլանդիան միապաղաղ երկիր չէ. այն բազմաշերտ է, որոնք սահմանվում են լույսով:

Ամռանը բևեռային արեւը ժամանակն ամբողջովին վերափոխում է: Օրերը լուսավոր ներկայի մեջ ձգվում են անընդհատ: Լեռնային ճանապարհները բացվում են. լանդշաֆտը դառնում է անցանելի, ապա՝ շունչ կտրող: Ձմռանը օրերը կրճատվում են մինչև մի քանի մոխրագույն ժամերի, եւ խավարը դառնում է ոչ թե զրկանք, այլ հրավեր՝ այլ տեսակի ուշադրության: Հյուսիսային լույսերը հայտնվում են առանց նախազգուշացման՝ գույներով, որոնք նկարագրելու համար նոր բառապաշար են պահանջում: Երկրաջերմային լողավազանները գոլորշիանում են սառը օդում: Այստեղ Երկիրը միշտ ակտիվ է. հրաբխային ժայթքումները բացառիկ երեւույթներ չեն, դրանք բնության բնականոն ընթացքի մաս են, եւ երբ տեղի են ունենում ժայթքումներ, դրանք հիշեցնում են յուրաքանչյուր դիտորդի, որ մոլորակը դեռ էվոլուցիայի մեջ է։

Արժե Իմանալ Մինչ Ճանապարհորդությունը
Անցե´ք Օղակաձեւ ճանապարհը առանց ավելորդ շտապողականության: Այն վարձատրում է նրանց, ովքեր կանգ են առնում այնտեղ, ուր ներքին ձայն է ասում:

Դու´րս եկեք մայրաքաղաքից: Իսլանդական ազգային բնավորությունը ապրում է ֆյորդերում, ներքին շրջաններում ու ճանապարհի երկայնքով սփռված փոքր համայնքներում:

Հագուստը կրե´ք շերտ առ շերտ: Չնայած, որ օրը կարող է սկսվի պարզ եղանակով, քսան րոպեում կարող է եղանակը վերափոխվել հորդառատ անձրեւի:

Սովորե´ք takk բառը: Շնորհակալություն: Կարճ եւ հաճելի. դրա արտասանությունը քեզ ներկայացնում է որպես մեկ, ով ջանք է գործադրել: Իսլանդացիները նկատում են դա:

✦ ✦ ✦

Մագելլանյան Դիտարկումներ
Երկիր մոլորակը դեռ ավարտին չի հասցրել Իսլանդիայի արարումը: Արժե այնտեղ լինել, մինչ դա տեղի է ունենում: